Piec kaflowy w nowoczesnym budownictwie: Ozdoba i źródło energii

Kafle wróciły do wnętrz jako element wykończenia, nie jako system grzewczy. To dobra rola dla urządzenia, które przez kilkaset lat było jedynym źródłem ciepła w polskim domu. Pytanie brzmi, co z tego wynika dla bilansu energetycznego budynku.

Jak piec kaflowy oddaje ciepło

Zasada jest fizyczna, nie estetyczna. Masa ceramiczna i szamot nagrzewają się podczas palenia, a potem oddają ciepło promieniowaniem przez kilkanaście godzin. Dlatego piec grzeje długo po wygaśnięciu ognia i dlatego nie da się nim sterować w skali minut. Termostat pokojowy nie ma tu czego wyłączyć.

To samo rozwiązanie, które daje przyjemne ciepło w salonie, jest kłopotem w bilansie całego domu. Ciepło idzie tam, gdzie stoi piec. Pomieszczenia za ścianą korzystają z niego tylko przez przewodzenie, a piętro wyżej praktycznie wcale.

Dlaczego w świadectwie wypada gorzej, niż wygląda

Do obliczeń wchodzi rodzaj nośnika oraz sprawność wytwarzania, przesyłu, akumulacji i regulacji. Piec na paliwo stałe ma słabą regulację z definicji, a sprawność sezonową niższą niż kocioł automatyczny. Do tego dochodzi współczynnik nakładu nieodnawialnej energii pierwotnej. Efekt jest taki, że EP rośnie, nawet jeżeli realnie pali się w piecu kilka razy w sezonie.

Zgłoszenie pieca jako źródła podstawowego, gdy budynek ogrzewa gaz albo pompa ciepła, przekłamuje wynik w drugą stronę. Podaje się układ faktyczny: źródło podstawowe i dodatkowe, z procentowym udziałem w pokryciu zapotrzebowania.

Kiedy zostawić, kiedy odłączyć

Sprawny piec ze szczelnym paleniskiem i drożnym kominem, używany okazjonalnie, nie przeszkadza w niczym poza samym wynikiem EP, a przy niskim udziale ten wpływ jest niewielki. Problem zaczyna się gdzie indziej: w uchwałach antysmogowych, które w części województw wyznaczyły terminy wycofania urządzeń niespełniających wymogów emisyjnych.

Przed decyzją o rozbiórce sprawdź trzy rzeczy: stan komina po przeglądzie kominiarskim, uchwałę antysmogową obowiązującą w twoim województwie oraz to, jak piec został zgłoszony do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków. Rozbiórka pieca w budynku objętym ochroną konserwatorską wymaga osobnej zgody i bywa po prostu zakazana.

Piec kaflowy zostaje, tylko w świadectwie trzeba go opisać uczciwie

Kafle w salonie nie kolidują z niczym, dopóki nie trzeba wpisać źródła ciepła do dokumentu. Piec na paliwo stałe podnosi wskaźnik EP i widać to w wyniku, nawet jeśli realnie pali się w nim kilka razy w sezonie. Jeżeli chcesz zrozumieć, co ten wskaźnik oznacza, zacznij od tekstu o charakterystyce energetycznej budynków i od opisu poziomów efektywności energetycznej. Rachunek za prąd nie odpowiada wprost na to pytanie, co tłumaczymy przy okazji tematu świadectwo energetyczne a zużycie prądu.

Rozsądny układ w domu z piecem wygląda tak: sprawne, sterowalne źródło podstawowe, a piec jako dodatek i element wnętrza. Które usprawnienia dają największy efekt przy takim rozwiązaniu, pokazuje zestawienie sposobów na poprawę efektywności energetycznej, a wybór między wariantami rozstrzyga audyt energetyczny budynku. Przy 200 wykonanych audytach piec kaflowy jako jedyne źródło ciepła zdarza się już naprawdę rzadko.